Bugün huzurlarınıza arz etdiğim kesik, Aylık kültür ve edebiyat dergisi E'nin Ağustos 2003 târihli 53. sayısının 18. sahîfesinin ikinci sütûnunun alt cânibinden kesilip taranmışdır.
Metnin müellifi İskender Pala beyefendi olup yazısının serlevhası "Gelin Canlar Bir Olalım" da'vetinden ibâretdir.
Lâkin, ey azizler, işbu serlevhanın nihâyetinde bir yıldız işâreti ve o işâretin bizi götürdüğü yerde şöyle bir cümle vardır: "Bu yazı aydın bilinci taşıyan kişilerin "öteki"ne karşı tutumunu eleştirir ve aynı tarihte öteki dergide de yayınlanmıştır."
İmdi ey azizler, bu cümlenin muhtevâsını, mefhûmunu, mesajını, merâmını anlamanın, elbette "doğru anlama"nın imkânı ve ihtimâli mevcud mudur? Ne demekdir "öteki dergi"? Memleketde bir E, bir de "öteki dergi" denmekle anlaşılıverecek ikinci bir dergi vardır, başkaca edebiyat dergisi yokdur ma'nâsı çıkmaz mı bu cümleden? Çıkar çıkmasına da bunun hakîkat ile uzakdan yakından münâsebetinin bulunmadığı âşikâr değil midir?
Hâsıl-ı kelâm, ey azizler, ortada pek garîb, pek tuhaf, belki pek komik bir vaziyet vardır ve bu vaziyetin mes'ûlleri her kim ise, utanmakla kalmayıp okuyuculardan af dilemelidirler.
Gelelim, kesikimize ey azizler, altını çizeceğimiz kelime "siftinme" kelimesidir.
İskender Pala beyefendinin cümlesinden çıkan ma'nâya nazaran "siftinme", bir çeşit "dalkavukluk" yahud "yaranma çabası" olmak iktizâ ediyor.
Bendenizin çocuklukdan beri, öğrendiğime nazaran ise, "siftinmek" şöyle bir ma'nâ taşır: "Oyalanmak, boş vakit geçirmek, asıl yapması gereken işi geciktirmek üzere anlamsız davranışlarda bulunmak ya da herhangi bir davranışta bulunmamak".
Görüldüğü gibi, benim bildiğim ma'nâ ile İskender Pala beyefendinin cümlesinden çıkan ma'nâ arasında münâsebet te'sîs etmek hayli müşkil, belki imkânsız.
Bu durumda ne yapmalı, ey azizler? Elbette lügate bakmalı. Lügate bakınca görüyoruz ki, "siftinmek"in "miskinlik etmek, oyalanmak" ma'nâsı dışında ikinci bir ma'nâsı dahî vardır ve o da şudur: "sürtünmek sûretiyle kaşınmak" Yaa, demek öyle!
Lâkin, ey azizler, yeni öğrendiğim/iz bu ma'nâ dahî, İskender Pala beyefendinin cümlesi içinde yeterince doğru, kibar, münâsib durmayor gibi geldi bendenize. Ya'nî, "solcuların sağcılara siftinmeye çalışması", "onlara sürtünüp kaşınmaya çalışmaları" nasıl bir manzaradır ve muharririn murâdı ile tasvîri beyninde mutabakat var mıdır? Burada sanki, "siftinmek"e lügate girmemiş üçüncü bir ma'nâ hamledilmiş. Bu yüklemenin bir mesnedi olabilir mi deyû, Derleme Sözlüğü'ne bakdım ey azizler; kelimenin "omuzlar oynatılarak giysi yardımıyla kaşınmak, kir çıkarmak için ovmak" gibi ma'nâları da olduğunu gördüm.
Hulâsa-i kelâm ey azizler, İskender Pala beyefendinin isti'mâline hak verdirecek bir yol bulamadım.
Bu arada ey azizler, "siftinmek" kelimesine "sivtinmek" de dendiğini, bu durumun Derleme Sözlüğü'ne de yansıdığını hatırlatıvereyim.
Sayı: 210 - 26 Ağustos 2003 Salı
Ey azizler,Bugün huzurlarınıza arz etdiğim kesik, Aylık kültür ve edebiyat dergisi E'nin Ağustos 2003 târihli 53. sayısının 18.
Ey azizler,Bugün huzurlarınıza arz etdiğim kesik, Aylık kültür ve edebiyat dergisi E'nin Ağustos 2003 târihli 53. sayısının 18. 
