İzmir'de müesses Kültür ve Sanat Derneği'nin 1991 senesinde neşretdiği bir kitab bu.
Kitâbın ismi Türkiye'de Anadil Öğretimi.
Müellifesi Nazik Erik Hanımefendi. Bir emekli muallime.
Arz etdiğim paragraf, ol kitâbın 52. sahîfesinin birinci paragrafı.
Nâzik Hanım (her ne kadar ismi orada külâhsız ise de, bendeniz o a'yı serpûşsuz bırakmağa râzı olamadım işte.), öğretmenlerin vaziyetinden müştekî.
Bendeniz de bu "1943'lerden" lâfzından müştekîyim. Hani, "1940'lardan" dese, anlayacağım ve bu ifâdeden 1940 ile başlayan ve 1950'ye kadar imtidâdı mümkin olan seneler kasdolunmuşdur diyeceğim.
Bilirsiniz ey azizler, biz Türkçe konuşanlar, bu çokluk ekini, birden ziyâde nesneleri ifâdede isti'mâl eyleriz. "Elmalar pek leziz imiş!" dediğimizde en az iki elmadan bahsetmekdeyizdir. Şüphesiz, başka maksadlarla da müfredi cemi kıldığımız olur.
"Ahmed'ler câmie gitmiş." dediğimizde murâdımız, "Ahmed ve arkadaşları"dır.
Ba'zen de hörmet yahud istihzâ kasdıyla tekili çoğul kılıveririz. "Başkan Beyler henüz alâkadar ol-a-madılar!" dediğimizde murâdımızın hürmet mi, istihzâ mı olduğunu anlamanız kolay değildir.
Ba'zen de "benzerleri, mümâsilleri" ma'nâsını ifâde içün kelimeyi cemi kıldığımız olur. "Firavun'lara Mûsâ'lar, Nemrut'lara İbrâhim'ler lâzım" dediğimiz vakit, böyle bir ma'nâdır murâdımız.
İmdi, ey azizler, bu "1943'ler" lâfını bu sepetlerden herhangi birine yerleşdirmemiz hiç de kolay bir iş değil. Bu misillû hatalara memleketimizde çokca tesâdüf olunmakdadır. Nâzik Hanım'da rastlanması da mümkindir. Ammâ kitâbının adı, "Türkiye'de Anadil Öğretimi" olunca, bu hoş bir durum olmamışdır.
Ayrıca ve elbette "devrik cümle"nin zararları bahsindeki kanâati de, ziyâdesiyle su götürür bir kanâatdir.
Birçok bahisde olduğu gibi lisan bahsinde de mes'ele, ta'lîm ve terbiye mes'elesidir.
Sayı: 150 - 7 Ocak 2003 Salı
Ey azizler,Bugünkü kesikimiz bir kitabdan.İzmir'de müesses Kültür ve Sanat Derneği'nin 1991 senesinde neşretdiği bir kitab bu.